Deze blogs verschijnen ook op http://blog.pedagogiek.nu

Erken belang van het kind in ons vreemdelingenrecht

14 augustus 2017

‘Je zet kinderen niet gescheiden van hun ouders het land uit’ stelde Kinderombudsman Margrite Kalverboer afgelopen maandag in het Algemeen Dagblad. Dezelfde ochtend was de moeder van Lily en Howick zonder beide kinderen overhaast op het vliegtuig naar Armenië gezet. ‘Bedenk in welke angst deze kinderen nu zonder hun moeder moeten leven en dat je hen een ervaring meegeeft die zij nooit maar dan ook nooit meer zullen vergeten. Zij ondergaan hierdoor een onherstelbare traumatische ervaring.’ Kalverboer weet waarover ze praat. Als onderzoeker heeft ze aangetoond dat de kans zeer groot is dat kinderen die in Nederland geworteld zijn ernstige ontwikkelingsschade oplopen als ze worden teruggestuurd naar het land waarvan ze de taal noch de cultuur kennen.

De uitzetting van de moeder volgt op een negen jaar lange asielprocedure. Omdat de kinderen meer dan vijf jaar in Nederland verblijven en geworteld zijn in de Nederlandse samenleving deden ze een beroep op het Kinderpardon. Afgelopen vrijdag oordeelde de rechtbank echter in een spoedprocedure dat het gezin rechtmatig het land kan worden uitgezet en dat is maandag dus meteen gebeurd. Maar waarom die haast? Waarom biedt staatssecretaris Dijkhof geen gelegenheid om naar een fatsoenlijke oplossing te zoeken? Terecht merkt Kalverboer op dat deze vrouw geen oorlogsmisdadiger is of anderszins een gevaar voor ons land vormt. Welk hoog landsbelang wordt gediend met het zo snel mogelijk het land uitzetten van deze moeder? Is het ook niet bijzonder pijnlijk en zelfs weinig gepast dat hier met grote haast een beslissing wordt genomen en doorgezet, terwijl dit onderwerp – het kinderpardon – bij de formatie op de onderhandelingstafel ligt? En laten we niet vergeten dat hiermee opnieuw voorbij wordt gegaan aan de wens van de lokale bestuurders en in feite van de overgrote meerderheid van de burgemeesters.

Het kinderpardon, eind 2012 als belangrijke overwinning opgevoerd door Diederik Samsom, heeft nooit gewerkt. Vrijwel meteen na invoering bleken de criteria veel te streng en te willekeurig en bleek de toepassing veel te veel afhankelijk van de flexibiliteit van de Dienst Terugkeer en Vertrek. Slechts een minderheid van de asielkinderen die langer dan vijf jaar in Nederland verblijven en die de afgelopen jaren hebben geprobeerd van de regeling gebruik te maken heeft een verblijfsvergunning gekregen.

Ook nu weer wordt als enig tegenargument door de verantwoordelijke bewindspersoon gewezen op de veronderstelde ‘aanzuigende werking’. Vooralsnog is dit een zuiver ideologisch argument, aangezien er bewijs ontbreekt. Maar belangrijker is natuurlijk dat het vooral een politiek argument betreft, om de rechterzijde van het politieke spectrum de wind uit de zeilen te nemen. Inhoudelijk is het een allerminst overtuigend bezwaar. Beleid kan nooit alleen gerechtvaardigd worden door de mogelijke gewenste of ongewenste gevolgen. In een rechtsstaat dient het altijd te gaan om een balans tussen (oog voor) gevolgen en (oog voor) principes. Die principes kunnen voor een belangrijk deel worden geschaard onder de noemer ‘rechtsbescherming’, zoals onder meer vastgelegd in mensenrechtenverdragen waaraan ons land zich heeft gebonden.

Zo heeft ons land zich onder meer gecommiteerd aan het belangrijkste beginsel van het Kinderrechtenverdrag, dat eist dat het belang van het kind een eerste overweging vormt bij alle besluiten die dit belang kunnen raken. Nederland is in 2015 al op de vingers getikt vanwege het feit dat dit fundamentele kinderrechtenbeginsel nog niet in ons vreemdelingenrecht is geïmplementeerd. Het is niet alleen de hoogste tijd om dit beginsel in ons vreemdelingenrecht te erkennen. Het zou ook van beschaving getuigen als de staatssecretaris in dit concrete geval de uitzetting van de moeder terugdraait en het zoeken naar een oplossing faciliteert waarbij werkelijk rekening wordt gehouden met het belang van de kinderen.

Zet alles op alles om consensus te bereiken bij ernstig ziek kind

21 juli 2017

Een jongen van bijna 12 jaar arriveert in een rolstoel bij het ziekenhuis. Zes weken daarvoor kon hij nog van alles, nu heeft hij zoveel pijn dat hij zelfs niet meer zelfstandig uit de rolstoel kan opstaan. Hij heeft een ongeneeslijke hersentumor. De oncoloog vertelt hem dat hij alleen nog het ziekteproces kan afremmen. Hij hoort graag van hem wat voor hem het belangrijkst is. Het antwoord volgt meteen: uit de rolstoel, de tuin in en zwemmen. De arts legt hem de keuze voor: orale chemotherapie thuis of voor een infuus een paar dagen naar het ziekenhuis. Terwijl de arts nog bezig is dit toe te lichten, zit de jongen al uitgebreid te knikken zodra het gaat over thuis medicijnen slikken. Continue reading

Onderzoek naar ‘erfelijke armoede’

13 juli 2017

Het is vakantie en dan gebeuren er soms gekke dingen in de media. Zo bericht de NOS dat de Rijksuniversiteit Groningen onderzoek gaat doen naar ‘erfelijke armoede‘. Het blijkt te gaan om armoede die al generaties aanwezig is in de Drents-Groningse Veenkoloniën en die voortdurend van ouders naar kinderen zou worden overgedragen. Het onderzoek loopt van 2017 tot 2020 en kost 60.000 euro. Continue reading

Arm kind in Amerika, deel 4

4 juli 2017

Elke dag vallen er in de VS ruim 30 doden en meer dan 200 gewonden als gevolg van schietpartijen. Bijna een derde van de slachtoffers is onder de 21 jaar. Jaarlijks worden 17.000 kinderen door kogels geraakt en bijna 2600 kinderen laten daarbij het leven. Ter vergelijking: in ons land vallen er jaarlijks ruim 40 doden vanwege gebruik van vuurwapens waaronder een enkele maal een kind. Verhoudingsgewijs worden er in de VS jaarlijks bijna 150 maal zoveel kinderen gedood ten gevolge van een schietpartij als in Nederland. Continue reading

Rechtsstaat en asielkind

30 juni 2017

Wat heerlijk dat we over zo’n leger van commentatoren, columnisten en analisten beschikken die ons twee weken geleden en bloc kwamen uitleggen dat mensenrechten als het erop aan komt aan de kant geschoven kunnen worden. Wat fantastisch dat er in ons welvarende land in de media zo’n consensus bestaat over de redelijke opstelling van het ‘motorblok’ als het om het vluchtelingenverdrag gaat. Een waarlijk visionaire geest noemde hun asielparagraaf, waarin de Turkije-deal als voorbeeld voor vluchtelingen-deals met Noord Afrikaanse landen wordt voorgesteld, zelfs ‘politieke vooruitgang’. Rob van Wijk spande waarschijnlijk de kroon met zijn stelling in Trouw dat ‘GroenLinks de rechtsstaat opoffert aan een ideaal dat al in 2015 achterhaald was.’ Hoe men de extreem lastige vluchtelingenproblematiek en de positie van ons land daarin ook taxeert, wie vasthouden aan mensenrechtenverdragen voorstelt als bedreiging van de rechtsstaat zet de wereld op z’n kop. Dergelijk commentaar barst van het politieke venijn, maar is uiteraard niet serieus. Continue reading

Van Rijn zet eerste stappen

22 juni 2017

Noch tijdens de verkiezingen, noch in de formatiebesprekingen speelde het tot nu toe ook maar enige rol, maar er zijn werkelijk ernstige problemen in de jeugdzorg als gevolg van de decentralisatie ervan naar de gemeenten. Wellicht was dit voor de meeste partijen tot nu toe electoraal te weinig interessant om zich echt druk om te maken en bleef het naar aanleiding van een incident steeds bij een enkele vraag aan de verantwoordelijke bewindspersoon. Waarschijnlijk is echter minstens zo belangrijk dat de overgrote meerderheid van de politieke partijen zich heeft verbonden aan de uitgangspunten en de condities van de transitie. En dat impliceert ook dat ze ertoe neigen mogelijk kritische vragen primair richting de gemeenten en niet echt naar de rijksoverheid te richten, geheel naar het masterplan achter de transitie. Continue reading

Recentraliseer de Jeugd-GGZ!

7 juni 2017

Op 31 maart maakte de Transitie Autoriteit Jeugd, weliswaar in buitengewoon ambtelijke taal, duidelijk dat de decentralisatie van de jeugdhulp dreigt vast te lopen. Er is een gigantische administratieve rompslomp ontstaan als gevolg van alle eigen regels en nieuwe bemoeienissen die gemeenten hebben bedacht; er bestaan enorme betalingsachterstanden aan jeugdbeschermingsinstellingen en aan vrijgevestigden; als gevolg hiervan voorziet eenderde van deze instellingen dit jaar problemen met de uitbetaling van loon en overige kosten; vele vrijgevestigden stoppen met jeugdzorg omdat ze het financieel niet langer kunnen bolwerken en gek worden van de enorme administratieve last die alle gemeentelijke bemoeienis met zich mee brengt. Wie oplette zag het al heel lang aankomen. Staatssecretaris Van Rijn wuifde echter keer op keer geroutineerd alle bezwaren weg en de Tweede Kamer liet hem daarmee wegkomen.

Continue reading

12 jarige weigert chemo

 13 mei 2017

Er is veel media-aandacht voor de rechtzaak over een 12-jarige die een mogelijk cruciale medische behandeling weigert. Voor een goed begrip is het van belang om te kijken naar wat hierover in de Wet op de Geneeskundige Behandelingsovereenkomst (WGBO) staat. De WGBO stelt namelijk dat een medische behandeling van een kind tussen 12 en 16 jaar behalve toestemming van de ouders of voogd ook toestemming van het kind zelf vereist, tenzij het kind wilsonbekwaam wordt geacht. Van belang is vooral het feit dat de wet uitdrukkelijk stelt, zoals ik in eerdere blogs en in Rotjeugd en PiP schreef, dat in geval het kind tegen de wens van de ouders ingaat en daar naar het oordeel van de arts weloverwogen aan vast houdt, de stem van het kind uiteindelijk de doorslag dient te geven. Continue reading

Het belang van de rechtsstaat kan moeilijk worden overschat

6 mei 2017

‘Ons rechtssysteem is kostbaar, levert niet wat mensen nodig hebben, en is soms ronduit schadelijk. Dat ligt niet aan de spelers, maar aan het spel en strakke, verouderde spelregels.’ Zo begint de samenvatting van het recente rapport van het Haagse instituut voor innovatie van het recht (HiiL), dat in de media nogal wat aandacht kreeg. HiiL stelt dat onze procedures voor alledaagse problemen zoals burenoverlast, ontslag en scheiding vaak geen goede oplossing bieden. En elk jaar komen er vele onopgeloste problemen bij. Volgens HiiL zijn de bestaande regels hopeloos verouderd en moeten zij radicaal worden vervangen. Het rapport eindigt dan ook met een hoofdstuk getiteld ‘Alles veranderen’. Continue reading